Sefalet ve zarurete karşı kalb-i beşeri tahrik, hissiyat-ı insaniyeyi inkaz eden asar-ı hayriyeden biri de etfal-i fukarayı himaye maksadıyla tesis kılınan “ırzahane”lerdir. Avrupa’da ırzahane tesisi pek eski değildir; müessesat-ı hayriye-i mezkûreden mukaddem, evkat-ı yevmiyesini tedarike ve binaenaleyh çalışmaya mecbur olan valideler çocuklarını gündüzleri tarumar dar evlerde “bakıcılar”a bırakmaktaydılar ki bu yüzden beyne’l-etfal pek çok vefiyat görülmekteydi.

Bugün bahusus büyük şehirlerde terakkiyat-ı sıhhıyeye tamamıyla mutabık pek çok muntazam ırzahaneler inşa kılınmıştır. Elhaletühazihi Fransa’da 300’den mütecaviz ırzahane vardır ki yevmiye 5000-6000 çocuk ırza edilmekte ve takayyüdat-ı lazımeye mazhar olmaktadır.

 (…)

Resimlerimiz yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.