Medeni milletler arasında münasebet arttıkça ve terakkiyat-ı ilmiye ve sınaiye yalnız bir mahale mahsus tutulmayıp şems gibi menafi-i amme görülmeye başladıkça ve dünyanın herhangi bir köşesinde zuhura gelen bir vakadan – siyasi, fennî, sınai, ticari ne olursa olsun – haberdar olmaya her şahs-ı medeni tehalük gösterdikçe bittabi vesait-i nakliyenin, vesait-i muhaberatın imkân müsait olduğu derecede tesrii çareleri düşünülmüş, harikulade denilecek keşifler meydana gelmiş, günden güne bu vesait ikmal olunmuştur. Telgraf vesait-i muhaberede matlub-ı sürati hâsıl etmiştir. Şimendiferlerde, vapurlarda her gün sürati tezyit etmeye bir çare bulunmaya sa’y edilmiştir. Şimendiferlerin bugün âlem-i medeniyette husule getirdiği tahavvülat-ı ticariye ve sınaiyeyi zikre hacet yoktur, gün gibi aşikârdır. Saatte yirmi kilometre sürat, otuza kırka, yüze, yüz elliye ve belki iki yüze kadar çıkarıldı. Karada bu kadar çapuk-pa olan insan denizde de bu derecede sürat istihsaline uğraşıyor… Denizde muvaffak olmazsa havada muvaffak olmak ve bahr-i muhitleri sathından değilse bile üstünden -balonla- yahut altından -tünel ile- şimendifer süratiyle kat edebilmek ümidini besliyor.

(…)

Musahabe-i Fenniye yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

(…)

Elektrik kuvveti her şeyde tesirini gösteriyor ama erbab-ı fikir ve icat da tatbikten usanmıyor, uğraşıyor. Erbab-ı fikir ve icat içinde mesaisi ve irfan ve zekâsının kuvvetiyle en meşhur olanlardan biri ve belki birincisi “Edison”dur. Bu zat da boş durmuyor, çalışıyor. Röntgen şua’aatı Edison’un suret-i mahsusada nazar-ı dikkatini celp ettiği ve bu şua’aat-ı mühimme hakkında hayli tecarüb ve tetkikatta bulunduğu malumdur. Hatta Edison’un ihtirâtından olan bir alet dâhil-i bedenin ve kemiklerin şua’aat-ı mezkure ile resmini almaya bedel gözle seyir ve temaşasına müsait bulunmuştur… Edison bu şua’aattan müteessir cisimler arıyor. Binefsihi şulebar olacak ve gözle karanlıkta görülecek terakib-i kimyeviyeyi tecrübe ediyor.

(…)

Musahabe-i Fenniye yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.