[İmza: Diran Çırakyan]

Merhaba Ya Şehr-i Ramazan yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

Kalemi kâğıdı elime almış, muhterem karilerime bir ramazan sohbeti yazayım demiştim. Bir hayli müddet önümdeki kâğıt beyaz durdu, gözlerim bir nokta-i mevhumeye matuf kaldı, fikrim yukarıdaki mülahazat ile meşguldü. Odaya giren gazetemizin muharrir-i edebîsi, sevgili biraderim Tevfik Fikret Bey, yazıhanenin üzerinden bana atıf eylediği nazar-ı isticvabkârane ile âdeta “Ne düşünüyorsun?” diyordu. Sual-i sakitanesine şu cevabı verdim:

– Musahabe-i ramazaniye yazacağım.

– Ben manzume-i ramazaniye yazdım, işte bak, bu gecenin mahsulü, dedi.

Manzumeyi okudu. (…)

İstanbul Postası yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

Kudüs – 29 Teşrinievvel

Gran Niv [Grand New] Hotel’in güzel bir odasında yatağa düştüğüm zaman bir: “Of!” çekmiştim. Bugünkü seyahat, sıcak beni sahihan yordu. Fakat yatıp da uyumak mümkün mü? Yatağın içinde birkaç kere döndükten sonra kalktım, mumu yaktım, defter-i seyahati açtım. Artık bir âdet oldu, gündüzki müşahedatı deftere geçirmeden rahat edemiyorum.

Bizi vapurdan alan zevatla gümrük idaresinin önünde karaya çıktık, Yafa-Kudüs Demir Yolu Komiseri İrfan Beyefendi biraderimiz iskele başında bulunuyorlardı. Gıyabi olan ülfetimizin şu vesile ile kesb-i takviyet etmesine memnun olarak nezaket-i lütuf-perverilerine teşekkür eyledim. Biraz Rüsumat Dairesinde oturduk, İrfan Beyefendi alafranga saat biri yirmi geçerek Kudüs’e hareket edecek katarda birleşmek üzere bizden ayrıldılar.

(…)

Suriye’de Bir Cevelan yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

– Saçlar dağınık… Sine açık… Hâl perişan –

Avare terennümler ile nakşına dalmış.

(…)

Nakş-ı Nağmekâr yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

Çin Şimali Müslümanları

Londra’daki “Encümen-i İslam” azasından bir zata ahiren Hindistan’dan gelen İngilizce bir gazete, Çin şimali Müslümanları hakkında Çinlilerin irtikap ettikleri tecavüzata dair birçok tafsilatı haviydi. Sıfat-ı mümtaze-i âdemiyet ile mümteniü’t-telif olan o tecavüzat-ı naşinidenin burada tezkâr ve tafsilini istemem, bu vaka münasebetiyle Çin Müslümanları hakkında iktitaf ettiğim bazı malumatın naklini münasip addederim.

(…)

Londra Muhbirimizden Mektub-ı Mahsus yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

Şura-yı Devlet Reis-i Alisi Devletlü Sait Paşa Hazretleri (Üstte) yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

[İmza: Diran Çırakyan]

Şura-yı Devlet Maliye Dairesi Reisi Atufetlü Cemal Beyefendi (Altta) yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

Altın! O mahbube-i zerd-çehre hemen dünya kurulalıdan beri umumun enzar-ı rağbetini celbetmiş ve tebessümünü görenler, bezm-i vaslına nail olanlar dünyanın en bahtiyarları sırasında zikir olunagelmiştir.

Bu mahbubeyi kolayca elde edebilmek için insanlar bununla ülfet peyda ettikleri zamandan beri uğraşmaktadırlar. Altın yapmak meselesi pek eskidir.  Bu mesele hâlâ halledilmemiş ve halledilmek ihtimali olmadığını pek çok zaman akıl ve mantık gösterdiği ve bugün nazariyat-ı cedide-i fenniye ispat etmiş olduğu hâlde bundan insanlar büsbütün kat-ı ümit etmemişler, hâliyle iştigalden fariğ olmamışlardır.

(…)

Sanayi-i cedidenin bir rükn-i azimi olan fenn-i kimyanın esasını vazetmiş olanlar altın yapmakla uğraşanlardır. “Kimya” yahut “simya” deyince bir zaman bakırı yahut diğer kıymetsiz bir madeni altına tahvil edebilmek usulünden bahseden, daha doğrusu bu tahvilin serairini iştimal eyleyen fen anlaşılırdı. Hâlbuki kimya-yı cedit altının bir unsur-ı basit olduğunu ve anasır-ı basitenin tahvil ve tağyiri gayr-ı kabil bulunduğunu izah ve ispat etmektedir.

(…)

Musahabe-i Fenniye yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

Paris kimyagerlerinden biri, adi yapı taşında altın bulunduğunu iddia ve ilan etmişti. Evlerimizin ve bahçelerimizin duvarları bu hesapça hayli altını havi demek olacak. Dört tarafımız müstağrak-ı zer iken bundan haberdar değilmişiz.

(…)

Bilmem hatırlarda mı? Bir müddet evvel Amerika kimyagerlerinden biri buğday saplarının altını havi olduğunu iddia ederek gayet olgun başakları taneleriyle ve samanıyla günlerce kaynatmaya ve bunlardan altın çıkarmaya kalkışmıştı.

(…)

Musahabe-i Fenniye yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

Karın ziyadece acıkırsa göze altın da görünmez. Yer ve zaman olmuş ki bir tavuk kızartması beş lira değmiş. Doğrusu ya, tabiat-ı şikem-perveraneye muvafık olarak yapılmış bir piliç kızartması bi-pahadır. Fakat tavuğun ve pilicin de sofrada bir mahzuru var. Ortaya bir piliç geldi. Taksimde kimine kanadı, kimine budu, kimine göğsü veya boynu düşecek. Muvafık-ı adalet mi? Ya hepimiz but istiyorsak? Ya hepimiz o güzelim pilicin her tarafından çaşni-senc olmak diliyorsak… Avrupa’nın kibar sofralarında buna çare bulmuşlar. Piliçleri o surette besliyorlarmış ki boyca posça güvercin kadar kaldığı hâlde etleri sıkılaşıyor ve gelişiyormuş.

(…)

Tavuk besleyenler münhasıran sütle besleyerek bu hayvanları bodur bırakıyorlar. Bazen kuvve-i fatıra bir cilve göstererek insanları da pek mini mini bırakıyor. Bunun garip bir numunesini Berlinliler yakında görmüşler. Berlin’de teşhir edilen bir birader bir hemşireden ibaret iki cüce, ahalinin pek ziyade calib-i merakı olduğu gibi bunlara heyet-i etibba da merak etmişler, vücutlarını muayene eylemişlerdir. Bu iki cüceden kız on altı yaşında, erkek ise henüz on dördündeymiş. Mahal-i veladetleri: Hindistan. Kızın ismi Fatma, erkeğin Samavn.

(…)

Musahabe-i Fenniye yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

[İmza: Diran Çırakyan]

Şura-yı Devlet Mülkiye Dairesi Azasından Devletlü Turhan Paşa Hazretleri (Üstte Sağda) yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

[İmza: Diran Çırakyan]

Şura-yı Devlet Mülkiye Dairesi Azasından Devletlü Artin Paşa Hazretleri (Üstte Solda) yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

(…)

Avrupa’da Tasallüf-i Edebî yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

Fahr-i efhem-i kainat-ı aliye ekmelü’t-tahiyat efendimiz hazretlerinin cedd-i mübarekleri Seyyidina Haşim namına Gazze’de kain olup cedd-i emced cenab-ı şehriyarı cennetmekân Abdülmecid Han hazretlerinin zaman-ı saltanatlarında tamir ve tevsi buyurulan mescid-i şerifin seyyar memurumuz tarafından ahz ve irsal olunan fotografisi suret-i mahsusada hakkettirilerek işbu sahifemizde derc-i sütun-ı tazim kılındı.

(…)

“Prenses Dökaraman Şimey”

Bütün matbuat-ı âlem bir prensesin çalgıcı bir çingene ile akd-i rabıta-ı muhabbet ederek aşiyane-i ailesini terk eylediğinden bahsetmekte ve şu hâlin aleyhinde, lehinde mütalaalar yürütmektedirler.

(…)

Resimlerimiz yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.

Gazze’de Seyyidina Haşim Cami-i Şerifi (Üstte) yazısı ilk önce Servet-i Fünun Dergisi üzerinde ortaya çıktı.